ارزان‌ترین کشور تحصیل در اروپا ۲۰۲۷ | شهریه و تمکن مالی

نویسنده

تیم تحریریه اپلای فور فری

تاریخ انتشار

وقتی دنبال ارزان‌ترین کشور تحصیل در اروپا می‌گردید، معمولاً اولین چیزی که به چشمتان می‌خورد فهرستی از کشورهای «بدون شهریه» است. ولی شهریه فقط یک قلم از صورت‌حساب است. کشوری که شهریه نمی‌گیرد ممکن است برای ویزا تمکن مالی بالایی بخواهد، و کشوری که شهریه دارد ممکن است در مجموع ارزان‌تر تمام شود. برای متقاضی ایرانی یک سوال سوم هم هست که در هیچ فهرست خارجی نمی‌بینید: آیا اصلا می‌شود از تهران برای ویزای آن کشور وقت گرفت؟

در این راهنما شش مقصد اروپایی را با سه عدد مقایسه می‌کنیم: شهریه سالانه دانشجوی غیراروپایی، مبلغی که خود سفارت برای یک سال زندگی از شما می‌خواهد، و وضعیت واقعی ثبت درخواست ویزا از ایران. همه ارقام از سایت رسمی همان دانشگاه، وزارتخانه یا سفارت برداشته شده و برای سال تحصیلی ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۷ است.

مطمئن نیستید مسیرتون درسته؟یک ارزیابی رایگان بگیرید و با خیال راحت اقدام کنید.
شروع ارزیابی رایگان

پاسخ کوتاه

اگر هزینه کل سال اول، یعنی شهریه به‌علاوه تمکن مالی ویزا، را ملاک بگیریم، ارزان‌ترین کشورهای اروپا برای تحصیل ارشد در ۲۰۲۷ جمهوری چک (در برنامه‌های چکی‌زبان)، آلمان (بیرون از ایالت‌های شهریه‌دار) و اسپانیا هستند و ایتالیا با بورسیه منطقه‌ای می‌تواند از همه ارزان‌تر شود. کف بودجه سالانه در این کشورها از حدود ۵ هزار یورو در چک تا حدود ۱۲ تا ۱۴ هزار یورو در آلمان، اسپانیا و ایتالیا است. ولی ارزان بودن روی کاغذ کافی نیست؛ برای متقاضی ایرانی، دسترسی به وقت سفارت در تهران گاهی از خود هزینه تعیین‌کننده‌تر است.

ارزان‌ترین کشور تحصیل را چطور باید حساب کرد

ارزان‌ترین کشور تحصیل کشوری است که مجموع شهریه و هزینه زندگی یک سالش کمتر باشد، نه کشوری که شهریه‌اش صفر است. این دو اغلب یکی نیستند.

ما برای مقایسه از یک ملاک ساده و قابل اتکا استفاده می‌کنیم: مبلغی که خود سفارت به‌عنوان حداقل هزینه زندگی یک سال تعیین کرده. این عدد را هر دولت بر اساس برآورد رسمی خودش از هزینه دانشجو می‌گذارد و برای گرفتن ویزا باید آن را نشان دهید؛ پس کف واقعی بودجه شماست. هزینه واقعی زندگی در شهرهای بزرگ معمولا از این کف بالاتر است و جزئیاتش را در راهنمای هزینه زندگی دانشجویی در اروپا شهر به شهر نوشته‌ایم.

میز تحریر مدرسه و ماشین‌حساب؛ محاسبه هزینه شهریه و بودجه تحصیل در اروپا
میز و ماشین‌حساب؛ پیش از انتخاب مقصد، ارقام را روی کاغذ بیاورید و مقایسه کنید.

توجه کنید که تمکن جدا از شهریه سنجیده می‌شود. روش‌های قابل قبول نشان دادن این پول برای ایرانی‌ها را در راهنمای اثبات تمکن مالی برای ویزای تحصیلی مرور کرده‌ایم.

مقایسه شش کشور ارزان برای تحصیل در اروپا

جدول زیر شش مقصد کم‌هزینه را کنار هم گذاشته است. ستون آخر از همه مهم‌تر است، چون مقصدی که از ایران نشود برایش پرونده ثبت کرد، عملاً گزینه شما نیست.

شهریه و تمکن مالی یک سال تحصیل برای دانشجوی غیراروپایی (سال تحصیلی ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۷)
کشور شهریه سالانه دانشگاه دولتی تمکن مالی سالانه ویزا ثبت درخواست از ایران
چک برنامه چکی‌زبان رایگان؛ انگلیسی از صفر تا حدود ۲۲ هزار دلار ۱۱۵٬۸۱۰ کرون (حدود ۴ تا ۵ هزار یورو) ثبت‌نام ایمیلی در بازه‌های اعلام‌شده، با قرعه و ظرفیت محدود
اسپانیا به ازای هر واحد؛ ارشد ۶۰ واحدی در مادرید حدود ۵٬۰۰۰ یورو ۷٬۲۰۰ یورو ارشد از مرکز ویزای اسپانیا در تهران؛ دکترا با ویزای پژوهشی
آلمان صفر در بیشتر ایالت‌ها؛ عوارض ترمی ۱۵۰ تا ۳۵۰ یورو ۱۱٬۹۰۴ یورو وقت برای ارشد و دکترای ثبت‌شده در لیست انتظار
ایتالیا پلکانی بر اساس درآمد خانواده؛ با بورسیه منطقه‌ای صفر ۱۰٬۱۷۹٫۸۵ یورو فعال، با نوبت‌دهی صفی و سهمیه‌ای
فرانسه ۲٬۹۰۲ یورو کارشناسی؛ ۳٬۹۵۰ یورو ارشد ۱۰٬۵۳۰ یورو فعال، از مسیر کمپوس فرانس ایران
اتریش ۷۲۶٫۷۲ یورو در هر ترم ۸٬۶۷۱ یورو زیر ۲۴ سال؛ ۱۵٬۷۰۱ یورو از ۲۴ سال به بالا درخواست اقامت در سفارت تهران با نوبت ایمیلی؛ ویزای ورود از استانبول
برای دیدن همه‌ی ستون‌ها، جدول رو بکشین
نکته: برای دیدن تصویر کلی هزینه و روش‌های تأمین مالی، راهنمای جامع هزینه و تأمین مالی تحصیل اپلای فور فری نقطه شروع خوبی است.

اسپانیا؛ کمترین تمکن مالی، ولی شهریه را درست حساب کنید

اسپانیا بعد از چک پایین‌ترین تمکن مالی این فهرست را دارد: ۷٬۲۰۰ یورو برای یک سال، که برابر با شاخص رسمی درآمد این کشور (IPREM) یعنی ۶۰۰ یورو در ماه برای ۲۰۲۶ است. این رقم اسپانیا را میان گزینه‌های تحصیل کم‌هزینه در اروپا جلو می‌اندازد، به شرطی که شهریه را درست حساب کنید.

شهریه دانشگاه دولتی اسپانیا به‌جای یک عدد ثابت، به ازای هر واحد ECTS حساب می‌شود و هر منطقه نرخ خودش را دارد. تله اصلی اینجاست که بیشتر جدول‌ها نرخ دانشجوی اسپانیایی را نشان می‌دهند. طبق صفحه رسمی شهریه دانشگاه کمپلوتنسه مادرید برای سال ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۷، نرخ عادی هر واحد ارشد ۴۵٫۰۲ یورو است، ولی دانشگاه‌های دولتی منطقه مادرید از دانشجوی غیراروپایی که هنوز مقیم اسپانیا نیست نرخ «ثبت‌نام سوم» یعنی ۸۴٫۰۷ یورو برای هر واحد می‌گیرند. یک ارشد ۶۰ واحدی با این نرخ حدود ۵٬۰۴۴ یورو می‌شود، نه ۲٬۷۰۰ یوروی که در بعضی فهرست‌ها می‌بینید.

نمای هوایی ساختمان تاریخی دانشگاه بارسلونا در اسپانیا؛ مقصد تحصیل ارشد با تمکن مالی پایین
ساختمان تاریخی دانشگاه بارسلونا؛ کاتالونیا مثل مادرید نرخ خودش را برای خارجی‌ها دارد.

از نظر دسترسی، اسپانیا برای مقطع ارشد از ایران قابل اقدام است و درخواست ویزای دانشجویی از مرکز رسمی ویزای اسپانیا در تهران ثبت می‌شود. ولی از ۱۲ آگوست ۲۰۲۶ متقاضی دکترا دیگر ویزای دانشجویی نمی‌گیرد و باید ویزای اقامت پژوهشی بگیرد، پس اگر برای دکترا برنامه دارید، مسیر مدارک شما فرق می‌کند. جزئیات دانشگاه‌ها و مدارک را در راهنمای تحصیل در اسپانیا برای ایرانی‌ها ببینید.

ایتالیا؛ شهریه پلکانی و بورسیه‌ای که شهریه را صفر می‌کند

ایتالیا تنها کشور این فهرست است که با یک بورسیه رایج می‌تواند هم شهریه را صفر کند و هم پول نقد بدهد. شهریه دانشگاه‌های دولتی ایتالیا پلکانی و بر اساس درآمد و دارایی خانواده (ISEE) است؛ برای نمونه سقف شهریه پلی‌تکنیک میلان در سال ۲۰۲۵ تا ۲۰۲۶ حدود ۳٬۸۹۳ یورو در سال بوده و دانشجوی غیراروپایی بدون بورسیه که مدرکش را خارج از ایتالیا گرفته، معمولاً همین سقف را می‌پردازد. اگر ایتالیا گزینه اصلی شماست، مراحل درخواست از دانشگاه‌هایش را در راهنمای اپلای ایتالیا و نحوه درخواست مرور کرده‌ایم.

برنده بورسیه منطقه‌ای (DSU) طبق قانون از شهریه معاف است و کمک هزینه هم می‌گیرد. برای نمونه در منطقه لاتزیو، مبلغ کامل این کمک برای دانشجویی که ساکن همان شهر نیست در سال ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۷ حدود ۶٬۵۷۱ یورو است. شرایط و زمان‌بندی این بورسیه را در راهنمای تحصیل در ایتالیا و بورسیه DSU توضیح داده‌ایم.

بام‌های قرمز و مرکز تاریخی شهر بولونیا در ایتالیا؛ شهر دانشجویی با شهریه پلکانی
بام‌های سفالی بولونیا، شهری که قدیمی‌ترین دانشگاه پیوسته اروپا را در خود جا داده است.

در مقابل، تمکن مالی ایتالیا امسال تقریباً ۴۶ درصد بالا رفته و طبق بخشنامه وزارت آموزش عالی این کشور برای سال ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۷ برابر ۱۰٬۱۷۹٫۸۵ یورو است که روی ۱۳ ماه حساب شده، نه ۱۲ ماه. صفحه ویزای سفارت ایتالیا در تهران هنوز رقم سال قبل را نشان می‌دهد؛ رقم وزارتخانه ملاک است. نوبت ویزا هم خودتان رزرو نمی‌کنید: سفارت به ترتیب صف و طبق سهمیه نوبت می‌دهد و خبرش با ایمیل به آدرسی که در سامانه Universitaly ثبت کرده‌اید می‌رسد. هزینه اعلامی خود سفارت ۵۰ یورو برای ویزا و ۲۹٫۷۰ یورو برای مرکز ویزامتریک است.

آلمان؛ بدون شهریه در بیشتر ایالت‌ها، با تمکن بالا

آلمان برای دانشجوی غیراروپایی در بیشتر ایالت‌ها شهریه نمی‌گیرد، ولی «کاملا رایگان» توصیف دقیقی نیست. ایالت بادن‌وورتمبرگ از دانشجوی غیراروپایی ترمی ۱٬۵۰۰ یورو شهریه می‌گیرد و دانشگاه فنی مونیخ هم در بایرن برای ارشد غیراروپایی ترمی ۴ تا ۶ هزار یورو دریافت می‌کند. همه دانشگاه‌ها هم هر ترم عوارضی بین ۱۵۰ تا ۳۵۰ یورو می‌گیرند که معمولاً بلیت حمل و نقل را هم پوشش می‌دهد. مسیر دانشگاه‌های واقعاً بدون شهریه را در راهنمای تحصیل رایگان در آلمان برای ایرانی‌ها نوشته‌ایم.

هزینه اصلی آلمان تمکن مالی است: ۱۱٬۹۰۴ یورو برای یک سال، یعنی ۹۹۲ یورو در ماه. خبر خوب برای متقاضی ایرانی این است که طبق راهنمای ویزای تحصیلی سفارت آلمان در تهران، لازم نیست پیش از سفر حساب بلوکه در بانک آلمانی باز کنید؛ تعهدنامه‌ای که امضا کرده‌اید به همراه گواهی موجودی بانک ایرانی هم پذیرفته می‌شود. ولی این امتیاز یک شرط الزام‌آور دارد: ویزا با این قید صادر می‌شود که کل مبلغ را هنگام ورود به‌صورت نقد همراه داشته باشید تا بعد از رسیدن در حساب بلوکه واریز کنید. جزئیات این مسیر در راهنمای حساب بلوکه آلمان برای ایرانی‌ها آمده است.

از نظر وقت سفارت، طبق اطلاعیه سفارت آلمان در تهران، TLScontact فعلاً به متقاضیان ارشد و دکترایی که از ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۶ در لیست انتظار ثبت‌نام کرده‌اند وقت می‌دهد، و متقاضی کارشناسی فقط اگر از ژانویه در لیست بوده. یعنی در به روی تحصیلات تکمیلی باز است، با صفی که طولش را کسی تضمین نمی‌کند.

فرانسه؛ شهریه متفاوت و تمکن مالی تازه

فرانسه دیگر آن گزینه تقریباً رایگان چند سال پیش نیست، ولی هنوز از بیشتر کشورهای اروپای غربی ارزان‌تر است. طبق صفحه رسمی کمپوس فرانس درباره شهریه متفاوت، دانشجوی غیراروپایی در سال ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۷ در دانشگاه دولتی برای کارشناسی ۲٬۹۰۲ یورو و برای ارشد ۳٬۹۵۰ یورو در سال می‌پردازد. دانشگاه‌ها می‌توانند بخشی از دانشجویان خارجی را معاف کنند، ولی سقف این معافیت در ۲۰۲۶ به ۳۰ درصد و در ۲۰۲۷ به ۲۵ درصد کاهش پیدا می‌کند.

پل عابر سن ژرژ و خانه‌های رنگی لیون قدیم کنار رود سون در فرانسه؛ شهر دانشجویی با شهریه دولتی
پل پیاده سن ژرژ روی رود سون در لیون، دومین قطب دانشجویی فرانسه بعد از پاریس.

تمکن مالی فرانسه هم از اول اوت ۲۰۲۶ از ۶۱۵ یورو به ۸۷۷٫۵۰ یورو در ماه رسیده، یعنی ۱۰٬۵۳۰ یورو برای یک سال. اگر جدولی هنوز ۶۱۵ یورو را نشان می‌دهد، مربوط به قبل از این تغییر است. مسیر اپلای برای متقاضی ساکن ایران هم سامانه Mon Master نیست؛ این سامانه صراحتاً متقاضیان ساکن ایران را شامل نمی‌شود و مسیر درست، روند «Etudes en France» کمپوس فرانس ایران است که بعد از آن پرونده ویزا در تهران ثبت می‌شود. مراحل کامل را در راهنمای تحصیل در فرانسه اپلای فور فری ببینید.

اتریش؛ شهریه پایین، تمکن وابسته به سن

اتریش شهریه پایینی دارد، ولی ایرانی‌ها مشمول معافیت آن نمی‌شوند. دانشگاه‌های دولتی اتریش از دانشجوی غیراروپایی ترمی ۷۲۶٫۷۲ یورو به‌علاوه ۲۶٫۲۰ یورو عوارض اتحادیه دانشجویی می‌گیرند. فهرست کشورهایی که از این شهریه معاف‌اند فهرست کشورهای کمتر توسعه‌یافته است و ایران در آن نیست، هرچند بعضی خلاصه‌های اینترنتی خلافش را می‌گویند.

غروب آفتاب بر فراز میدان ماریا ترزیا در وین اتریش؛ مقصد تحصیل با شهریه ترمی پایین
غروب بر فراز میدان ماریا ترزیا و موزه‌های وین.

نکته‌ای که تقریباً همه جدول‌ها پنهان می‌کنند این است که تمکن مالی اتریش به سن بستگی دارد. طبق نهاد رسمی OeAD، متقاضی زیر ۲۴ سال ماهی ۷۲۲٫۵۸ یورو (حدود ۸٬۶۷۱ یورو در سال) و متقاضی ۲۴ سال به بالا ماهی ۱٬۳۰۸٫۳۹ یورو (حدود ۱۵٬۷۰۱ یورو در سال) باید نشان دهد. بیشتر متقاضیان ارشد و دکترا در گروه دوم‌اند، و اجاره بالاتر از ۳۸۶٫۴۳ یورو در ماه و بیمه درمانی هم جداگانه به این رقم اضافه می‌شود.

از اول سپتامبر ۲۰۲۶، طبق اطلاعیه سفارت اتریش در تهران، درخواست اجازه اقامت دانشجویی دوباره در سفارت تهران پذیرفته می‌شود و نوبت فقط از طریق ایمیل داده می‌شود. ولی ویزای D برای ورود اول را فقط کنسولگری اتریش در استانبول صادر می‌کند، پس یک سفر به ترکیه را در بودجه ببینید. جزئیات را در راهنمای تحصیل در اتریش آورده‌ایم.

جمهوری چک؛ ارزان‌ترین کشور تحصیل روی کاغذ، با وقت سفارت محدود

جمهوری چک روی کاغذ ارزان‌ترین کشور تحصیل در این فهرست است، به شرطی که به زبان چکی درس بخوانید. طبق پورتال رسمی Study in Czechia، تحصیل به زبان چکی در دانشگاه‌های دولتی برای همه ملیت‌ها رایگان است و شهریه برنامه‌های انگلیسی‌زبان از صفر تا حدود ۲۲٬۳۵۰ دلار در سال متغیر است.

رودخانه ولتاوا و برج پل چارلز در شهر پراگ جمهوری چک؛ مقصد تحصیل رایگان به زبان چکی
برج پل چارلز کنار رودخانه ولتاوا در پراگ.

تمکن مالی چک هم پایین است. طبق وزارت امور خارجه چک، برای ویزای بلندمدت باید ۱۵ برابر حداقل معیشت (۳٬۱۳۰ کرون) برای ماه اول و دو برابر آن برای هر ماه بعد نشان دهید؛ یعنی برای ۱۲ ماه حدود ۱۱۵٬۸۱۰ کرون که با نرخ این روزها حدود ۴ تا ۵ هزار یورو است.

مشکل چک دسترسی است، نه هزینه. طبق صفحه نوبت‌دهی تحصیلی سفارت چک در تهران، ثبت درخواست ویزای تحصیلی فقط در بازه‌های زمانی اعلام‌شده و با یک ایمیل ثبت‌نام انجام می‌شود، انتخاب ایمیل‌ها با قرعه است و در هر دوره فقط ۱۶ درخواست پذیرفته می‌شود. بورسیه دولتی چک هم برای ایرانی‌ها باز نیست. اگر چک در فهرست شماست، اطلاعیه‌های سفارت را هفته‌ای یک‌بار چک کنید تا پنجره کوتاه ثبت‌نام را از دست ندهید. شرایط کامل را در راهنمای تحصیل در جمهوری چک ببینید.

بودجه سال اول ارشد در چهار کشور ارزان

📊 مثال واقعی: کف بودجه سال اول ارشد برای «سارا»

سارا ۲۶ ساله است، برای ارشد اپلای می‌کند و بورسیه ندارد. کف بودجه سال اولش، یعنی شهریه به‌علاوه تمکن مالی ویزا، در چهار مقصد این‌طور درمی‌آید:

  • آلمان (ایالتی بدون شهریه): عوارض دو ترم حدود ۳۰۰ تا ۷۰۰ یورو + تمکن ۱۱٬۹۰۴ یورو = حدود ۱۲٬۲۰۰ تا ۱۲٬۶۰۰ یورو
  • اسپانیا (ارشد ۶۰ واحدی در مادرید): شهریه حدود ۵٬۰۴۴ یورو + تمکن ۷٬۲۰۰ یورو = حدود ۱۲٬۲۴۴ یورو
  • ایتالیا (سقف شهریه، بدون بورسیه): شهریه حدود ۳٬۸۹۳ یورو + تمکن ۱۰٬۱۸۰ یورو = حدود ۱۴٬۰۷۳ یورو
  • فرانسه (دانشگاه دولتی، بدون معافیت): شهریه ۳٬۹۵۰ یورو + تمکن ۱۰٬۵۳۰ یورو = ۱۴٬۴۸۰ یورو

با بورسیه منطقه‌ای، ایتالیا برای سارا از همه ارزان‌تر درمی‌آید؛ در اتریش، چون بالای ۲۴ سال است، کف بودجه به حدود ۱۷ هزار یورو می‌رسد. عدد خودتان را با شهریه برنامه و اجاره شهر مقصد دوباره حساب کنید.

چند راه عملی برای پایین آوردن هزینه تحصیل کم‌هزینه در اروپا

بزرگ‌ترین صرفه‌جویی معمولاً از انتخاب شهر و زمان‌بندی درست می‌آید، نه از عوض کردن کشور. این چند عادت ساده در عمل چند هزار یورو تفاوت ایجاد می‌کنند:

  • شهر کوچک‌تر به‌جای پایتخت. اجاره در مونیخ، میلان، مادرید یا وین با شهرهایی مثل لایپزیگ، پادوا، والنسیا، برنو یا گراتس قابل مقایسه نیست. دانشگاه‌های دولتی این شهرها از نظر اعتبار چیزی کم ندارند، ولی اتاق، غذا و رفت‌وآمد در آن‌ها ارزان‌تر درمی‌آید.
  • درخواست خوابگاه را همان روز پذیرش بفرستید. ظرفیت خوابگاه‌های دولتی محدود است و معمولاً به ترتیب ثبت‌نام پر می‌شود؛ کسی که منتظر ویزا می‌ماند، اغلب به بازار آزاد اجاره می‌رسد.
  • بورسیه منطقه‌ای ایتالیا را منتظر ویزا نگذارید. مهلت درخواست آن در بیشتر مناطق تابستان است، یعنی خیلی وقت‌ها پیش از صدور ویزا بسته می‌شود.
  • بلیت اتوبوس و مترو آلمان را جدا نخرید. عوارض ترمی بیشتر دانشگاه‌های آلمان بلیت حمل‌ونقل همان ترم را پوشش می‌دهد.
  • زبان محلی را جدی بگیرید. در چک برنامه‌های چکی‌زبان دولتی رایگان‌اند؛ گذراندن یک دوره آمادگی زبان پیش از شروع، گاهی از پرداخت چند سال شهریه انگلیسی به‌صرفه‌تر تمام می‌شود و بعدها پیدا کردن شغل پاره‌وقت را هم آسان‌تر می‌کند.
  • هزینه اپلیکیشن را هدفمند خرج کنید. سامانه uni-assist برای اولین رشته ۷۵ یورو و برای هر رشته بعدی در همان ترم ۳۰ یورو می‌گیرد؛ ده درخواست بی‌برنامه یعنی پولی که می‌شد خرج اجاره ماه اول کرد.

هزینه‌هایی که در جدول کشورهای ارزان نمی‌بینید

کشورهای ارزان برای تحصیل روی کاغذ همیشه به همان اندازه ارزان تمام نمی‌شوند، چون چند هزینه مخصوص متقاضی ایرانی در هیچ جدول خارجی دیده نمی‌شود. اولین آن‌ها انتقال پول است. کارت بانکی ایرانی در درگاه‌های بین‌المللی کار نمی‌کند، پس هزینه بررسی پرونده، شهریه و گاهی پیش‌پرداخت دانشگاه باید از طریق حساب یک نفر خارج از ایران یا یک واسطه معتبر با کارمزد پرداخت شود. راه‌های عملی این کار را در راهنمای پرداخت هزینه‌های اپلای با وجود تحریم نوشته‌ایم.

دانشجویان بین‌المللی در حال قدم زدن در محوطه یک دانشگاه اروپایی؛ برنامه‌ریزی هزینه تحصیل برای ایرانی‌ها
دانشجویان بین‌المللی در راه کلاس؛ هزینه‌های جانبی را از روز اول در برنامه ببینید.

دومین هزینه پنهان، هزینه‌های ویزا و مدارک است: هزینه سفارت، کارمزد مرکز ویزا، ترجمه رسمی و تأییدیه‌ها، و در مورد اتریش سفر به استانبول برای ویزای ورود. به این فهرست ودیعه خانه، بلیت پرواز یک‌طرفه، بیمه خصوصی دوره انتظار و خرید وسایل اولیه در هفته‌های نخست را هم بیفزایید؛ اقلامی کوچک که کنار هم رقم قابل‌توجهی می‌سازند. سومین مورد زمان است. در کشوری مثل چک یا آلمان که نوبت محدود است، یک ترم عقب افتادن یعنی شش ماه هزینه زندگی در ایران و یک ترم دیرتر وارد شدن به بازار کار. این‌ها را هم کنار شهریه و تمکن در بودجه‌تان بنویسید.

کشورهای معروف دیگری هم هستند که در این فهرست نیامده‌اند. هلند برای دانشجوی غیراروپایی شهریه بالایی دارد و تمکن مالی‌اش برای ۲۰۲۶ حدود ۱۳٬۵۶۹ یورو است، پس در دسته کشورهای ارزان جا نمی‌گیرد؛ جزئیاتش در راهنمای تحصیل در هلند آمده است. اگر هدفتان دانشگاه‌های بدون شهریه است، راهنمای تحصیل رایگان در اروپا همه گزینه‌ها را کشور به کشور بررسی کرده است.

جمع‌بندی

ارزان‌ترین کشور تحصیل در اروپا برای شما با سه عدد مشخص می‌شود: شهریه برنامه، تمکنی که سفارت می‌خواهد، و امکان گرفتن وقت ویزا از ایران. چک برای کسی که زبان چکی را می‌پذیرد کم‌خرج‌ترین است، آلمان و اسپانیا کنار هم قرار می‌گیرند و ایتالیا با بورسیه منطقه‌ای می‌تواند همه را پشت سر بگذارد.

پیشنهاد عملی ما این است که پیش از انتخاب کشور، برای هر گزینه یک ردیف بنویسید: شهریه واقعی برنامه، تمکن مالی رسمی، هزینه ویزا و سفر، و راه پرداخت از ایران. بعد ببینید کدام گزینه با جیب و تقویم شما جور درمی‌آید. برای دیدن تصویر کامل‌تر هزینه‌ها از راهنمای هزینه و تأمین مالی تحصیل در خارج شروع کنید، و اگر می‌خواهید پرونده‌تان بررسی شود، فرم ارزیابی رایگان را پر کنید یا از صفحه مشاوره اپلای فور فری با ما در تماس باشید.

ببینید با بودجه‌تون کدوم کشور اروپایی براتون می‌صرفه

تیم اپلای فور فری (ApplyForFree) پرونده‌تان را رایگان بررسی می‌کند و می‌گوید با مدرک، سن و بودجه‌ای که دارید کدام مقصد ارزان واقع‌بینانه است، هزینه سال اول هرکدام چقدر درمی‌آید و از ایران چطور باید برای ویزایش اقدام کنید.

شروع ارزیابی رایگان پرونده

یا اگر ترجیح می‌دهید، صفحه مشاوره اپلای فور فری را ببینید.

سوالات متداول

ارزان‌ترین کشور اروپا برای تحصیل ارشد کدام است؟

ارزان‌ترین کشور اروپا برای ارشد به زبان تحصیل و سن شما بستگی دارد. با پذیرفتن زبان چکی، جمهوری چک با شهریه صفر و تمکن حدود ۴ تا ۵ هزار یورو کم‌خرج‌ترین است. در برنامه‌های انگلیسی‌زبان، آلمان در ایالت‌های بدون شهریه و اسپانیا کف حدود ۱۲ هزار یورو دارند و ایتالیا با بورسیه منطقه‌ای از هر دو ارزان‌تر می‌شود.

تحصیل در آلمان برای ایرانی‌ها واقعاً رایگان است؟

تحصیل در آلمان برای ایرانی‌ها در بیشتر ایالت‌ها بدون شهریه است، ولی کاملاً رایگان نیست. ایالت بادن‌وورتمبرگ از دانشجوی غیراروپایی ترمی ۱٬۵۰۰ یورو می‌گیرد، دانشگاه فنی مونیخ هم شهریه دارد و همه دانشگاه‌ها هر ترم عوارضی بین ۱۵۰ تا ۳۵۰ یورو دریافت می‌کنند. تمکن مالی ۱۱٬۹۰۴ یورویی ویزا هم مهم‌ترین هزینه تحصیل در آلمان است.

شهریه دانشگاه‌های دولتی فرانسه برای ایرانی‌ها چقدر است؟

شهریه دانشگاه‌های دولتی فرانسه برای دانشجوی ایرانی، که غیراروپایی حساب می‌شود، در سال ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۷ برای کارشناسی ۲٬۹۰۲ یورو و برای ارشد ۳٬۹۵۰ یورو در سال است. دانشگاه‌ها می‌توانند بخشی از دانشجویان خارجی را معاف کنند، ولی سقف این معافیت در ۲۰۲۶ به ۳۰ درصد و در ۲۰۲۷ به ۲۵ درصد می‌رسد، پس روی معافیت حساب قطعی باز نکنید.

آیا از ایران می‌شود برای ویزای تحصیلی جمهوری چک اقدام کرد؟

اقدام برای ویزای تحصیلی جمهوری چک از ایران ممکن است، ولی ظرفیتش خیلی محدود است. سفارت چک در تهران ثبت‌نام را فقط در بازه‌های اعلام‌شده و با یک ایمیل شامل اسکن گذرنامه و نامه پذیرش انجام می‌دهد، ایمیل‌ها با قرعه انتخاب می‌شوند و در هر دوره فقط ۱۶ درخواست پذیرفته می‌شود. پس تاریخ‌های ثبت‌نام را از صفحه رسمی سفارت دنبال کنید.

منابع رسمی

  • شهریه ارشد دانشگاه کمپلوتنسه مادرید و نرخ دانشجوی غیراروپایی غیرمقیم، سال ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۷ · ucm.es
  • شهریه متفاوت دانشجویان غیراروپایی در دانشگاه‌های دولتی فرانسه، کمپوس فرانس · campusfrance.org
  • تمکن مالی اجازه اقامت دانشجویی اتریش، نهاد رسمی OeAD · oead.at
  • تمکن مالی ویزای بلندمدت جمهوری چک، وزارت امور خارجه چک · mzv.gov.cz
  • نوبت‌دهی ویزای تحصیلی سفارت چک در تهران · mzv.gov.cz/teheran
  • شهریه برنامه‌های انگلیسی‌زبان دانشگاه‌های چک، Study in Czechia · studyin.cz

شهریه‌ها، مبالغ تمکن مالی و وضعیت نوبت‌دهی سفارت‌ها مدام تغییر می‌کنند؛ پیش از هر اقدامی از همین منابع رسمی و صفحه خود برنامه بررسی کنید.

نوشته تیم مشاوران اپلای فور فری · اگر درباره انتخاب کشور با بودجه محدود سوالی دارید یا می‌خواهید پرونده‌تان بررسی شود، از صفحه مشاوره با ما در تماس باشید.

ارزیابی رایگان

آماده‌اید مسیرتون رو شروع کنید؟

در کمتر از یک روز، بهترین مسیر اپلای برای کشور، رشته و بودجه‌تون رو رایگان بررسی می‌کنیم.

۲۴۰٬۰۰۰+همراه
۵۰۰+پذیرش موفق
۹۷٪رضایت
بررسی رایگان شرایط من ←

اشتراک گذاری:

دیگر مقالات

دیدگاه‌ها

بدون دیدگاه

0 0 رای ها
امتیاز شما
اشتراک در
اطلاع از
guest
0 نظرات
تازه‌ترین
قدیمی‌ترین بیشترین رأی